જો તમે પણ કોઈ બીજા શહેરમાં કે તમારા પરિવારજનોને પૈસા મોકલો છો તો RBI નો નવો નિયમ ઉપયોગી થઈ શકે છે. RBI એ ઘરેલું મની ટ્રાન્સફર સાથે જોડાયેલા નિયમોને એક જગ્યાએ કરી દીધા છે. તેમાં બેંક બ્રાન્ચથી કેશ આપી NEFT દ્વારા 50,000 રૂપિયા સુધી મોકલવાની સુવિધા જારી રાખવામાં આવી છે. જોકે એટીએમ અને બેંકિંગ કોરસપોન્ડન્ટ પૈસા મોકલવાની લિમિટ અલગ છે.
રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયાના આ નવા નિર્દેશ 11 નવેમ્બર 2026થી લાગૂ થઈ ગયા છે. આમ તો રિઝર્વ બેંકએ પૈસા મોકલવાની લિમિટમાં કોઈ વધારો કર્યો નથી. જૂના નિયમને એક સાથે લાવી તેની શરતો અને સુરક્ષા વ્યવસ્થાને સ્પષ્ટ કરી છે.
RBI ના નિર્દેશો પ્રમાણે કોઈપણ વ્યક્તિ કોઈપણ બેંકમાં જઈને કેશ દ્વારા બીજા વ્યક્તિના બેંક ખાતામાં NEFT થી વધુમાં વધુ 50,000 રૂપિયા મોકલી શકે છે. તે માટે જરૂરી નથી કે પૈસા મોકલનાર પાસે તે બેંકમાં ખાતું હોય. એટલે કે તમે કોઈ બીજી બેંકના ગ્રાહક છો ત્યારે પણ બેંકની બ્રાન્ચમાં જઈ આ સુવિધાનો ઉપયોગ કરી શકો છો.
આ સુવિધા તે લોકો માટે વધુ કામની છે જે ડિજિટલ પેમેન્ટ કે ઓનલાઈન બેન્કિંગનો ઉપયોગ કરતા નથી અને રોકડ દ્વારા પૈસા મોકલે છે.
RBI એ બિઝનેસ કોરસપોન્ડન્ટ એટલે કે બેન્કિંગ એજન્સ અને એટીએમ દ્વારા થનાર કેશ ટ્રાન્સફરની પણ લિમિટ રાખી છે. જો કોઈ વ્યક્તિ બેન્કિંગ એજન્ટ કે એટીએમમાંથી ખાતામાં પૈસા મોકલે છે તો એક સાથે 5000 રૂપિયા ટ્રાન્સફર કરી શકે છે. તેની માસિલ લિમિટ 25000 રૂપિયા પ્રતિ વ્યક્તિ હશે.
તો જો કોઈ વ્યક્તિ એવી વ્યક્તિને પૈસા મોકલે છે, જેનું બેંક ખાતુ નથી તો એક ટ્રાન્ઝેક્શનમાં 10,000 રૂપિયા મોકલી શકાશે. એટલે કે આ નિયમ હેઠળ એક મહિનામાં કુલ 25000 રૂપિયા સુધી કેશ મળી શકે છે.
તેનાથી તેવા લોકો સુધી બેન્કિંગ સેવાઓ પહોંચશે જેની પાસે બેંક ખાતું નથી કે જેને સામાન્ય બેન્કિંગ સુવિધાનો ઉપયોગ કરવામાં મુશ્કેલી થાય છે. ખાસ કરી બીજા રાજ્યોમાં કામ કરનાર મજૂર અને પ્રવાસી કામદારો તેના દ્વારા પોતાના પરિવાર સુધી પૈસા પહોંચાડી શકે છે.
એવા લોકો એટીએમ, બિઝનેસ કોરસપોન્ડન્ટથી કેશ પ્રાપ્ત કરી શકે છે. તેને પૈસા લેવા માટે બેંક ખાતું હોવું જરૂરી રહેશે નહીં.
RBI એ આ વ્યવસ્થામાં સુરક્ષાનું પણ ધ્યાન રાખ્યું છે. રોકડ આપી બેંક ખાતામાં પૈસા મોકલનાર ગ્રાહકનો રજીસ્ટ્રેશન મોબાઈલ નંબર અને ઓળખના આધાર પર કરવામાં આવશે. આ સિવાય દરેક ટ્રાન્ઝેક્શન માટે Additional Factor of Authentication જરૂરી હશે.
બેંકને પૈસા મોકલનાર વ્યક્તિની જાણકારી NEFT કે IMPS ટ્રાન્ઝેક્શન મેસેજમાં સામેલ કરવી પડશે. સાથે ટ્રાન્ઝેક્શનની ઓળખ માટે અલગથી એક ઓળખ સંકેત પણ આપવો પડશે, જેથી કેશ દ્વારા મોકલવામાં આવેલા પૈસાને બીજા ટ્રાન્સફરથી અલગ ઓળખી શકાય.