સુપ્રીમ કોર્ટમાં ચૂંટણી પંચનું સોગંદનામું, કહ્યું- SIR અંગેના નિર્ણયો સર્વસંમતિથી લેવામાં આવ્યા
ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારની પસંદગી પ્રક્રિયા અને તેમની કામગીરી અંગે ઉઠાવવામાં આવેલા પ્રશ્નોની વચ્ચે ચૂંટણી પંચે સુપ્રીમ કોર્ટમાં એક સોગંદનામું દાખલ કર્યું છે. પોતાના જવાબમાં પંચે કેટલાક મહત્વપૂર્ણ દાવાઓ અંગે સ્પષ્ટતાઓ આપી છે.
મતદાર યાદીની તપાસ એટલે કે SIRને લઈને ઉઠી રહેલા સવાલો વચ્ચે ચૂંટણી પંચે સુપ્રીમ કોર્ટમાં પોતાનો પક્ષ રજૂ કર્યો છે. પંચે સોગંદનામું દાખલ કરીને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર દ્વારા એકલા નિર્ણયો લેવાના આરોપોને ફગાવ્યા છે.
પંચનું કહેવું છે કે SIR સંબંધિત ત્રણેય આદેશ તમામ સભ્યોની સંમતિથી જારી કરવામાં આવ્યા હતા. આ સાથે જ ફોર્મ 6માં ફેરફારના આરોપો અંગે પણ સ્પષ્ટતા કરવામાં આવી છે. પંચે એમ પણ જણાવ્યું છે કે ફાઇલ પર કોઈ અધિકારીની ટિપ્પણી કે સૂચનને પંચનો અંતિમ નિર્ણય માની શકાય નહીં.
"રાવણ," "ઝેરી સાપ" થી લઈને મોદીના બાપ સુધી... મલ્લિકાર્જુન ખડગેના 5 વિવાદાસ્પદ નિવેદનો જેણે રાજકીય તોફાન લાવ્યું
ચૂંટણી પંચે શું કહ્યું?
ચૂંટણી પંચના જણાવ્યા અનુસાર, જૂન 2025, ઓક્ટોબર 2025 અને મે 2026માં SIRને લઈને જારી કરવામાં આવેલા ત્રણેય આદેશ પંચ દ્વારા સર્વસંમતિથી લેવામાં આવ્યા હતા. સોગંદનામાને જ્ઞાનેશ કુમાર અને બંને ચૂંટણી કમિશનરોએ મંજૂરી આપી છે.
પંચે કહ્યું કે ફાઇલ પર ચર્ચા દરમિયાન કોઈ કમિશનરની ટિપ્પણી, પ્રશ્ન કે સૂચનને પંચનો નિર્ણય માની શકાય નહીં. ફાઇલ પહેલાં એક ચૂંટણી કમિશનર, ત્યારબાદ બીજા કમિશનર અને અંતે મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર પાસે જાય છે. જરૂરી બાબતોમાં ઇલેક્ટ્રોનિક માધ્યમથી મંજૂરી લેવામાં આવે છે. બાદમાં તેને ફાઇલ પર નોંધવામાં આવે છે.
ફોર્મ 6માં ફેરફાર અંગે શું કહ્યું?
મતદાર યાદીમાં નામ ઉમેરાવવા માટે ઉપયોગમાં લેવાતા ફોર્મ 6ને લઈને પણ પંચે સ્પષ્ટતા કરી છે. પંચે કહ્યું કે ફોર્મ 6માં કોઈ સુધારો કરવામાં આવ્યો નથી. આ ફોર્મમાં ફેરફાર કરવાનો અધિકાર કેન્દ્ર સરકાર પાસે છે. SIR માટે ઉપયોગમાં લેવાતું ઘોષણાપત્ર તેનાથી અલગ દસ્તાવેજ છે.
જોકે, પંચે સ્વીકાર્યું કે ઓનલાઇન અરજીમાં તેને જે રીતે દર્શાવવામાં આવી રહ્યું હતું, તેનાથી ફોર્મમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યો હોવાની ગેરસમજ ઊભી થઈ શકે છે. પંચે કહ્યું કે ઓનલાઇન અરજીમાં ફોર્મ 6 અને ઘોષણાપત્રને અલગ-અલગ દર્શાવવાની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે, જે રીતે કાગળના ફોર્મમાં હોય છે.
મતદાર યાદીમાં નામ ઉમેરવા અને દૂર કરવા અંગે પણ સ્પષ્ટતા
પંચે જણાવ્યું કે જે મતદારોનો જૂનો રેકોર્ડ હાલની યાદી સાથે મેળ ખાતો નથી, તેમને સામાન્ય રીતે સુનાવણી માટે કચેરીમાં બોલાવવાની જરૂર નહીં પડે. બૂથ લેવલ ઓફિસર (BLO) તેમના ઘરે જઈને દસ્તાવેજો એકત્રિત કરશે. સુનાવણી માત્ર ખાસ કિસ્સાઓમાં જ થશે અને ઓનલાઇન સુનાવણીને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવશે.
ECINet સિસ્ટમ અંગે પંચે કહ્યું કે ચૂંટણી નોંધણી અધિકારી (ERO)ના આદેશ વિના મતદાર યાદીમાં કોઈનું નામ ઉમેરવામાં આવતું નથી કે દૂર કરવામાં આવતું નથી. આ પ્રક્રિયાની તપાસ માટે IIT અને IIScના નિષ્ણાતોની એક સમિતિ પણ બનાવવામાં આવી છે.
મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરને હટાવવાની માગ પર પંચનો જવાબ
મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરના કામકાજ પર રોક લગાવવા સંબંધિત અરજી અંગે પંચે કહ્યું કે આવી માગ સ્વીકારી શકાય નહીં. પંચના જણાવ્યા અનુસાર, મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરને હટાવવાની પ્રક્રિયા સુપ્રીમ કોર્ટના ન્યાયાધીશને હટાવવાની પ્રક્રિયા જેવી છે.