8મા પગાર પંચની ગ્રેચ્યુઇટીનું શું છે ગણિત? કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓએ જાણવું જરૂરી

8th Pay Commission Latest News: કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો આઠમા પગાર પંચની ભલામણોની આતુરતાથી રાહ જોઈ રહ્યા છે. આ રાહ આગામી વર્ષના પ્રથમ 6 મહિના સુધીમાં સમાપ્ત થવાની સંભાવના છે. પગાર પંચ જે મુદ્દાઓ પર ભલામણો કરશે તેમાં કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ માટે પગાર અને પેન્શન તેમજ ગ્રેચ્યુઇટીનો સમાવેશ થાય છે. ગયા વર્ષે જાહેર કરાયેલા સરકારી નોટિફિકેશનમાં આ મુદ્દો પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યો હતો.

નોટિફિકેશનમાં શું હતું?

નોટિફિકેશન અનુસાર, પગાર પંચ તેના સંદર્ભના ભાગ રૂપે રાષ્ટ્રીય પેન્શન સિસ્ટમ (NPS) અને યુનિફાઇડ પેન્શન સ્કીમ (UPS) દ્વારા આવરી લેવામાં આવતા કર્મચારીઓને આપવામાં આવતી મૃત્યુ-સહ-નિવૃત્તિ ગ્રેચ્યુઇટીની સમીક્ષા કરશે. કમિશન વર્તમાન સિસ્ટમ હેઠળ કર્મચારીઓને આપવામાં આવતા ગ્રેચ્યુઇટી લાભોની પર્યાપ્તતા અને સુધારાની જરૂરિયાતનું મૂલ્યાંકન કરશે. વધુમાં, NPS અને UPS દ્વારા આવરી લેવામાં ન આવતા કર્મચારીઓ માટે મૃત્યુ-સહ-નિવૃત્તિ ગ્રેચ્યુઇટી અને પેન્શન સિસ્ટમની પણ સમીક્ષા કરવામાં આવશે.

ગ્રેચ્યુઇટીનો અર્થ શું છે?

ગ્રેચ્યુઇટીએ કર્મચારીઓને તેમની લાંબી સેવાના સન્માનમાં ચૂકવવામાં આવતો એકમ નિવૃત્તિ લાભ છે. કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ માટે, તેની ગણતરી સેન્ટ્રલ સિવિલ સર્વિસીસ (પેન્શન) નિયમો, 2021 હેઠળ કરવામાં આવે છે. કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ માટે, તે તેમના પગાર અને લાયકાત સેવા સાથે જોડાયેલ છે.

નિવૃત્તિ ગ્રેચ્યુઇટીની ગણતરી સામાન્ય રીતે દરેક પૂર્ણ 6 મહિનાની લાયકાત સેવા માટે પગારના એક ચતુર્થાંશ ભાગના આધારે કરવામાં આવે છે, જે એક નિશ્ચિત મહત્તમ મર્યાદાને આધીન છે. એક્સપર્ટના મતે, સરકારી કર્મચારીઓની ગ્રેચ્યુઇટી તેમના છેલ્લા મૂળ પગાર અને DA સાથે જોડાયેલી છે. કર્મચારીઓને દર 6 મહિનાની લાયકાત સેવા માટે આ રકમનો એક ચતુર્થાંશ ભાગ મળે છે. હાલમાં, મહત્તમ ગ્રેચ્યુઇટી મર્યાદા 25 લાખ રૂપિયા છે.

8મા પગાર પંચ ગ્રેચ્યુઇટીમાં કેવી રીતે વધારો કરી શકે છે?

8મા પગાર પંચની ભલામણો મહત્વપૂર્ણ છે કારણ કે ગ્રેચ્યુઇટી સીધી કર્મચારીના છેલ્લા પગાર સાથે જોડાયેલી છે. જો કમિશનની ભલામણોને અનુસરીને કર્મચારીઓના મૂળ પગારમાં વધારો કરવામાં આવે છે, તો નવા પગાર ધોરણ હેઠળ નિવૃત્ત થનારા કર્મચારીઓની ગ્રેચ્યુઇટીમાં પણ વધારો થઈ શકે છે.

કેન્દ્ર સરકારે 3 નવેમ્બર, 2025ના રોજ 8મા પગાર પંચની રચના કરી હતી. આ પંચને તેનો અહેવાલ તૈયાર કરવા માટે 18 મહિનાનો સમય આપવામાં આવ્યો છે. તે મુજબ, આ પંચનો અહેવાલ મે 2027ની આસપાસ આવવાની અપેક્ષા છે. આ પંચના અધ્યક્ષ ન્યાયાધીશ રંજના પ્રકાશ દેસાઈ છે અને તેમાં અન્ય બે સભ્યોનો સમાવેશ થાય છે.